Een stijgend aantal langdurig zieke medewerkers zet niet alleen de sociale zekerheid, maar ook organisaties financieel onder druk. Daarbij hebben langdurig zieke werknemers zelf ook meer kans op financiële moeilijkheden, en vervallen zij sneller in sociaal isolement. Motiverende consultvoering zou weleens dé oplossing kunnen zijn om het re-integratieproces van afwezige werknemers te bevorderen. Sterker nog; uit de doctoraalstudie van Isha Rymenans blijkt dat motiverende gespreksvaardigheden een wetenschappelijke gegronde manier is om meer impact te hebben tijdens gesprekken en niet alleen sneller, maar vooral ook duurzame re-integratie stimuleren.

Motiverende consultvoering biedt handvatten voor positieve en ondersteunde dialoog over re-integratie
Communicatie is een essentieel onderdeel van arbeidsre-integratie waarbij motiverende consultvoering handvaten biedt om op een positieve en ondersteunende manier in gesprek te gaan met langdurig zieke medewerkers. Hierdoor voelen ‘patiënten’ zich oprecht gehoord en gerespecteerd, en ook geïnformeerd, waardoor zij worden voorzien in de ondersteuning van psychologische basisbehoeften; autonomie, betrokkenheid en competentie (2023). Alle reden voor Rymenans en collega’s om op eerder onderzoek voort te borduren. Zij ontwikkelden een training in motiverende consultvoering om gesprekken over re-integratie op een positieve en ondersteunende manier in te richten. Deze training ontwikkelden en evalueerden de onderzoekers bij 31 artsen en paramedici die arbeidsongeschiktheid evalueren bij Vlaamse ziekenfondsen.
Voorzichtig positieve resultaten bij motiverende gespreksvoering
De bevindingen van het doctoraat van Rymenans (2025) suggereren dat het trainen van professionals in motiverende consultvoering een positieve invloed heeft op hun communicatiestijl. Hoewel motiverende gespreksvoering voortkomt uit de therapiecontext, biedt het namelijk ook handvaten om in de werkomgeving het gesprek met een zieke of arbeidsongeschikte werknemer aan te gaan. Zeker wanneer deze gecombineerd wordt met behoefte-ondersteunende principes van de zelfdeterminatie theorie (ZDT). Het resultaat? Sommigen patiënten gingen hierna anders om met hun herstelproces en deden stappen of overwogen dit richting re-integratie – die op een mogelijk succes wijzen van deze gesprekstechniek, geven in elk geval aan dat er nood is aan een grootschalige randomized controlled trial (RCT) om het effect van motiverende consultvoering op re-integratieprocessen te onderzoeken. Voortbouwend op het opleiden van professionals in motiverende consultvoering, is er dus nood aan onderzoek dat het effect hiervan nagaat op het re-integratieproces van werknemers.

Wat betekent dit nu voor de werkomgeving?
In de werkomgeving kunnen leidinggevenden en HR-professionals motiverende consultvoering toepassen om hun zieke medewerkers op een duurzame manier te motiveren voor het zetten van stappen naar re-integratie. Maar dat niet alleen. Motiverende consultvoering biedt ook kansen om andere soort gesprekken op de werkvloer aan te gaan. Denk aan gesprekken rond job crafting, change management of in het kader van loopbaanbegeleiding. Ten slotte kan de ZDT ook een kader bieden om een gepast re-integratiebeleid uit te denken binnen organisaties, door aandachtig te zijn voor de ‘ABC’ psychologische basisbehoeften van zieke medewerkers.
Auteurs
Isha Rymenans 1,2,3, Emelien Lauwerier 4, Marc Du Bois 5, Charlotte Vanovenberghe 5,6, Anja Van den Broeck 1,7
1 Department of Work and Organisation Studies, KU Leuven, Leuven, Belgium
2 Department of Human Resource Studies, School of Social and Behavioral Sciences, Tilburg University, Tilburg, the Netherlands
3 Tranzo, School of Social and Behavioral Sciences, Tilburg University, Tilburg, the Netherlands
4 Department of Health Psychology, Open Universiteit, Heerlen, the Netherlands
5 Department of Public Health and Primary Care, KU Leuven, Leuven, Belgium
6 Department of Experimental Clinical and Health Psychology, UGent, Ghent, Belgium
7 Optentia, North West University, Vanderbijlpark, South Africa
