Nu de bevolking vergrijst en pensioenstelsels onder druk komen te staan, is het belangrijk geworden om te begrijpen hoe mensen hun pensioen ervaren. Dit proefschrift van Mustafa Fırat laat zien dat pensionering geen op zichzelf staand moment is, maar een proces dat wordt gevormd door het leven dat mensen leiden lang voordat ze stoppen met werken.
Uit de bevindingen blijkt dat ongelijkheid in pensioen niet plotseling ontstaat aan het einde van een carrière. Ongelijkheid bouwt zich in de loop van tientallen jaren op, onder invloed van geslacht, opleiding en de tijd en plaats waarin mensen leven. Ook sociaal beleid speelt een rol. Sociaal beleid kan ongelijkheid verminderen, maar kan deze ook onbedoeld versterken, afhankelijk van wie het ondersteunt en wie het buitensluit.
In landen met een sterkere sociale bescherming, waaronder Nederland, gaan vrouwen die parttime hebben gewerkt terwijl ze kinderen opvoedden, bijvoorbeeld vaker vrijwillig met pensioen om van het leven te genieten dan ouders die fulltime hebben gewerkt. Toch hebben vrouwen die lange tijd geen betaald werk hebben gedaan minder keuze in wanneer en waarom ze met pensioen gaan, zelfs in deze ondersteunende, genereuze systemen.
Deze bevindingen suggereren dat sociaal beleid diverse trajecten moet ondersteunen en cumulatieve achterstanden gedurende de levensloop moet aanpakken, rekening houdend met genderverschillen, zodat de latere levensfase voor iedereen een fase van zekerheid en keuzevrijheid kan zijn.
