Flexibele arbeidsmarkt vindt nieuw evenwicht na jaren van groei

Hoofddorp – Na een periode van uitzonderlijke groei vindt de Nederlandse flexibele arbeidsmarkt een nieuw evenwicht. Waar op de piek eind 2024 nog 22 procent van alle hoogopgeleide werkenden als externe professional werkte, is dat aandeel in het tweede kwartaal van 2026 gedaald naar achttien procent. Tegelijkertijd zijn er minder opdrachten en meer aanbiedingen per opdracht, terwijl de uurtarieven blijven stijgen. Dit blijkt uit de nieuwste editie van de Talent Monitor, een gezamenlijke uitgave van HR-tech dienstverlener HeadFirst en arbeidsmarktdata-specialist Intelligence Group.

Flexibele schil terug naar niveau van voor groeiperiode

Met circa 775.000 zzp’ers en gedetacheerden blijft de flexibele schil een belangrijk onderdeel van de Nederlandse arbeidsmarkt. In 2022 lag hun aandeel rond de zeventien à achttien procent, waarna dit opliep tot een piek van 22 procent eind 2024. Sindsdien daalt de flexibele schil geleidelijk. Het einde van het handhavingsmoratorium op schijnzelfstandigheid speelt hierin een belangrijke rol: opdrachtgevers hebben hun inhuurbeleid aangepast, contracten aangescherpt en hun flexibele schil afgebouwd.

Tarieven blijven stijgen ondanks daling in opdrachten

Het aanbod van flexibel werk is in dezelfde periode sterk gekrompen: vergeleken met hetzelfde kwartaal vier jaar eerder nam het aantal geregistreerde opdrachten met circa 42 procent af. Toch leidt die hogere concurrentie niet tot lagere tarieven. Het gemiddelde gerealiseerde uurtarief steeg van €91,10 in het tweede kwartaal van 2022 naar €102,38 in het tweede kwartaal van 2026, een stijging van ruim twaalf procent.

Geert-Jan Waasdorp, CEO bij Intelligence Group: “Dat de tarieven blijven stijgen terwijl er minder opdrachten zijn en de concurrentie tussen professionals toeneemt, laat zien dat het uurtarief zich weinig laat bepalen door vraag en aanbod. Ondanks de veranderende marktomstandigheden, in het nadeel van de flexmarkt, blijven de tarieven de inflatie volgen. Dat patroon zien we al langer terug in onze data.”

Beweging tussen vast en flex stabiliseert

Ook de mobiliteit op de arbeidsmarkt laat een stabiel beeld zien. Momenteel is 22 procent van de zzp’ers actief op zoek naar een nieuwe opdracht, tegenover 24 procent van de gedetacheerden. Dat ligt lager dan tijdens eerdere piekmomenten. De daling hangt deels samen met de krimp van de populatie: professionals die langdurig geen opdrachten vonden, hebben de flexibele arbeidsmarkt verlaten.

Ook de beweging tussen vast en flex stabiliseert: dertien procent van de zzp’ers wil de overstap naar loondienst maken. Een vergelijkbaar aandeel werknemers in loondienst overweegt de stap naar zelfstandigheid.

Allard van Dam, Country Manager Nederland bij HeadFirst: “Wat we zien is een markt die volwassen wordt. Flexibele professionals blijven een onmisbare rol spelen voor organisaties die behoefte hebben aan specialistische kennis, extra capaciteit of tijdelijke ondersteuning. Juist in deze fase is het belangrijk om strategisch naar de inzet van talent te kijken, ongeacht de contractvorm.”