AI is in Nederland definitief voorbij de experimenteerfase. Inmiddels gebruiken 8,6 miljoen Nederlanders AI-tools in het dagelijks leven en 5,2 miljoen op het werk. Vooral het intensieve gebruik groeit snel: 3,4 miljoen Nederlanders gebruiken AI inmiddels bijna dagelijks. Dat blijkt uit de vijfde AI-Monitor van Newcom, uitgevoerd in juli 2026 onder 3.122 Nederlanders van 18 tot en met 65 jaar.
Op de werkvloer wordt de ontwikkeling steeds zichtbaarder. Voor 57% van de werknemers die AI gebruiken is de technologie inmiddels onderdeel van de werkroutine. AI levert daarbij ook concrete tijdswinst op: 19% van de gebruikers zegt er meer dan drie uur per week mee te besparen.
Organisatie blijft achter bij werknemer
Tegenover de snelle ingebruikname staat een veel beperktere organisatorische begeleiding. Slechts 29% van de AI-gebruikers op het werk heeft instructies of training gekregen. Ook zegt nog maar 42% dat binnen de organisatie regels bestaan voor het gebruik van AI. Begin 2026 was dat 57%.
Daarmee ontstaat een nieuwe fase in de ontwikkeling van AI. De centrale vraag is niet langer alleen óf werknemers AI gebruiken, maar hoe organisaties zorgen dat dit gebruik verantwoord, veilig en effectief gebeurt.
“Werknemers hebben AI inmiddels zelf onderdeel gemaakt van hun dagelijkse werk. Organisaties staan nu voor de volgende stap: zorgen voor duidelijke kaders, vaardigheden en ondersteuning. De uitdaging verschuift van adoptie naar professionalisering,” aldus Neil van der Veer van Newcom.
Grote verschillen tussen sectoren
De organisatorische begeleiding verschilt sterk per sector. In de gezondheidszorg zegt slechts 8% dat AI actief wordt aangemoedigd en kreeg 18% training of instructie. Bij de overheid valt vooral het beperkte aandeel werknemers op dat zegt dat er AI-regels zijn: 15%, tegenover 42% gemiddeld.
Ook verantwoord gebruik rust daardoor nog sterk op de werknemer zelf. Bijna zes op de tien AI-gebruikers controleren feiten wanneer zij AI voor hun werk inzetten. Slechts een derde zegt gevoelige informatie te verwijderen voordat deze in een AI-tool wordt ingevoerd.
Van zoekmachine tot gesprekspartner
Ook buiten het werk groeit AI verder het dagelijks leven in. Het totale aantal gebruikers nam toe van 3,9 miljoen in 2024 naar 8,6 miljoen in 2026. AI wordt vooral gebruikt voor het zoeken naar informatie, praktische vragen en hulp bij schrijven.
Tegelijk wordt het gebruik persoonlijker. Bijna de helft van de AI-gebruikers heeft AI minimaal één keer ingezet voor emotionele of persoonlijke ondersteuning, bijvoorbeeld bij stress, twijfel of relatievragen.
ChatGPT is daarbij veruit de meest gebruikte AI-tool: 56% noemt ChatGPT als belangrijkste tool in het dagelijks leven en 43% op het werk.
Over het onderzoek
De Newcom AI-Monitor 2026 is uitgevoerd in juli 2026 onder 3.122 Nederlanders van 18 tot en met 65 jaar. De steekproef is representatief voor deze doelgroep. Het betreft de vijfde meting, na eerdere onderzoeken in juli 2024, januari 2025, juli 2025 en januari 2026.
Reageren?
Je moet ingelogd zijn op om een reactie te plaatsen.